Guatr Tedavisi

Guatr tedavisi

Guatr Tedavisi

Boyun ön kısmında bulunan tiroid bezinin iltihap yada kanser dışı bir sebeple büyümesi ve dıştan görünür hale gelmesine "Guatr" denir.

Guatr tedavisinde izlenmesi gereken yolu belirleyecek olan, hasta ile ilgilenen ve onu takip eden  uzmanın vereceği karardır. Guatr şikâyeti ile başvurulması gereken uzmanlar dahiliye, metabolizma hastalıkları uzmanı ya da endokrinoloji alanında uzmanlaşmış doktorlar olmalıdır. Hastalığın ileri seviyelerde seyretmesi durumunda ameliyat gerek görülürse genel cerrahi bölümü de hasta ile ilgilenmektedir. Guatr hastalığının tedavi şekline karar verilebilmesinde guatr ile ilgili bazı hususlar rol oynar. Guatrın büyüklüğünün tespit edilmesi, nedenlerinin belirlenmesi ve guatrın altında yatan farklı bir sorunun olup olmadığının kesinleştirilmesi amacıyla yapılan inceleme sonuçları hangi tedavinin izlenmesi gerekeceğini belirleyecektir. Guatrın hangi durumda olduğunu anlamak amacıyla yapılan testler ile guatrın küçük ve tiroid bezinin de normal şekilde çalışır olduğu ortaya çıkarsa yapılması gereken hastanın ve hastalığın takibi olacaktır.

Guatr hastalığı özellikle ilerlemiş durumda olan hastalar için önemli sorunlar ortaya çıkarır ve yaşam konforuna engel olur. Bu sebeple hangi aşamada olduğu saptanmalı ve ona göre en uygun bir şekilde tedavi edilmelidir. Guatr hastalığında durumun hafiften şiddetli oluşuna doğru aşamalı olarak izlenecek tedavi şekilleri aşağıda belirtilmektedir.

Guatr Hastalığının Tedavi Yöntemleri 

Hasta Takipte Tutularak Bekleme

Hafif şekilde belirti gösteren ve zararsız olduğu tespit edilmiş olan guatr için uygun görülen tedavi şeklidir. Bu aşamada guatr ve çevresinde herhangi bir kanserli hücre olmadığı anlaşılmış olmalıdır. Tiroid bezleri normal şekilde çalışmasına devam ediyor olmalıdır. Eğer uzman guatrın büyüyeceğinden şüphe ediyorsa ya da hastalar ileride farklı bir sorun ile karşılaşmak istemediklerini belirtiyorlarsa diğer tedavi yöntemlerine geçilebilir.

İlaçlı Tedavi

İlaç tedavisine cevap verebilecek türde bir guatr ile karşı karşıya olunması halinde tercih edilen yöntemdir. Hastalığın şikâyetlerini azaltmak, büyümesini engellemek ya da yok edilmesini sağlamak için etkilidir. Eğer zayıf bir guatr olduğu düşünülürse tiroid hormonunun üretilmesinde önemli yer tutan çeşitli ilaçların kullanılması önerilmektedir. Eğer guatrdan kaynaklanan bir inflamasyon ortaya çıkarsa bu aşamada da doktor reçetesine eksiksiz bir şekilde uyulması gerekmektedir.

Radyoaktif İyot Tedavisi

Guatr bezinin aşırı derecede çalışması ve şikayetlerin ilaçla önlenememesi durumunda tercih edilen bir tedavi yöntemidir. Bu yöntemde hastalara ağız yolu ile radyoaktif iyot verilmektedir. Bu şekilde ağızdan verilen iyot direk tiroid bezine etki eder ve tiroid bezinin aşırı şekilde hormon üretmesini engeller ve guatrın küçülmesine yardımcı olur. Bu tedavinin tercih edilmesi durumunda hastayı ömür boyu kullanması gereken bir ilaç tedavisi beklemektedir. Hastalar tedavi sonrasında hayatlarını sonuna kadar tiroid hormon replasman tedavisi ile kontrol altında tutulurlar. 

Guatr Ameliyatı

Kanser şüphesinin olduğu durumlarda ve özellikle nodül varlığında Guatr ameliyatı öncesi hastaya mutlaka biyopsi yapılması gerekmektedir. Ultrason eşliğinde  İnce İğne Aspirasyon Biyopsisi ile guatrdan bir numune alınarak detaylı inceleme yapılabilmekte ve bu aşamada kanserli bir hücrenin var olup olmadığı araştırılabilmektedir. Guatr hastalarında ameliyat kararını verdiren önemli nedenler olması gerekir. Bu nedenler;

  • Yapılan biyopsi sonucunda kanserli hücre tespit edilmesi 
  • Kanser şüphesi uyandıran bir bulguya rastlanılması,
  • Hastalarda nefes alıp vermeyi zorlaştıran ve yutkunma güçlüğüne sebep olan ileri derece baskı hissedilmesi,
  • Fazla tiroid hormonu salgılanmasına da neden olan toksik adenomların varlığının tespit edilmesi,
  • İlaçlı tedavinin etkili olamadığı durumlar baş göstermesi ve aşır tiroid hormonu salgılanmasının ilaçla kontrol edilememesi,
  • Hastaların boyun bölgesinde oluşan şişlikten estetik açıdan rahatsız olmalarıdır.

Yapılacak olan guatr ameliyatı ile mevcut olan tiroid bezi ya tamamen çıkartılır ya da sorun görülen bir bölüm alınır. Önemli damar ve sinirlerin geçtiği bir bölgede olması nedeniyle guatr ameliyatları oldukça dikkatli yapılmaktadır. Eski yöntemlere göre ameliyat için büyük kesikler yapıldığı bilinse de teknolojinin olumlu bir getirisi olan yeni yöntemlerle küçük bir kesi ile işlem tamamlanabilmektedir. Ayrıca özellikle bayan hastalarda çok büyük olmayan guatrlarda boyun bölgesi dışından veya ağız içerisinden 3 veya 4 küçük delik açılmak suretiyle ameliyat laparoskopik veya robotik cerrahi ile de gerçekleştirilebilmektedir. Doğru yapılan bir ameliyat sonrası hastalığın tekrarlaması söz konusu olmaz ancak bu konuda yine de kesin bir bilgi verilmesi doğru değildir. Hastalığın tekrar etmemesi için hastaların da doktor önerilerini dikkate alarak temkinli davranması gerektiği önerilmektedir.